Thiếu máu

Bệnh Thiếu máu

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), thiếu máu là tình trạng giảm lượng huyết sắc tố và số lượng hồng cầu trong máu ngoại vi dẫn đến thiếu oxy cung cấp cho các mô tế bào trong cơ thể. 

Một người được xem là thiếu máu khi có nồng độ Hemoglobin thấp hơn:

  • 13 g/dl (130 g/l) ở nam giới
  • 12 g/dl (120 g/l) ở nữ giới
  • 11 g/dl (110 g/l) ở người lớn tuổi
Bệnh Thiếu Máu
Bệnh thiếu máu

Thiếu máu có nhiều loại:

  • Thiếu máu do thiếu B12;
  • Thiếu máu do thiếu folate;
  • Thiếu máu do thiếu sắt;
  • Thiếu máu do bệnh mãn tính;
  • Thiếu máu tán huyết;
  • Thiếu máu bất sản vô căn;
  • Thiếu máu hồng cầu khổng lồ;
  • Thiếu máu ác tính;
  • Thiếu máu hồng cầu hình liềm;
  • Thiếu máu địa trung hải (Thalassemia);

Nguyên nhân

Nguyên nhân trực tiếp của bệnh thiếu máu là thiếu máu không có đủ hemoglobin. Hemoglobin là protein vận chuyển oxy trong hồng cầu, giúp cho hồng cầu có màu đỏ.

Hầu hết các hồng cầu được tạo ra tại tủy xương. Khi các tế bào hồng cầu được tạo ra, chu kỳ sống cơ bản từ 90 đến 120 ngày. Sau đó, các  cơ quan trong cơ thể sau đó loại bỏ các tế bào máu cũ. Khi đó, hormone erythropoietin (EPO) được tạo ra trong thận sẽ đưa ra tín hiệu cho tủy xương để tạo ra nhiều hồng cầu hơn. 

Thiếu Máu
Tê bào máu

Cơ thể cần một số vitamin, khoáng chất và chất dinh dưỡng để đảm đủ tạo thành hồng cầu. Sắt, vitamin B12 và axit folic là ba trong số những yếu tố quan trọng nhất. 

Có nhiều nguyên do khiến cơ thể không có đủ các chất dinh dưỡng:

  • Những thay đổi trong niêm mạc dạ dày hoặc ruột ảnh hưởng đến các chất dinh dưỡng được hấp thụ (ví dụ như bệnh celiac);
  • Chế độ ăn uống thiếu chất;
  • Mất máu từ từ (ví dụ do các kỳ kinh nguyệt nặng hoặc loét dạ dày);
  • Phẫu thuật loại bỏ một phần của dạ dày và ruột;
Thuốc Sắt
Thuốc sắt cần thiết cho bệnh thiếu máu

Các tác nhân và yếu tố nguy cơ gây thiếu máu:

  • Chế độ ăn thiếu chất sắt, vitamin B-12 và folate;
  • Rối loạn đường ruột, ảnh hưởng đến sự hấp thu các chất dinh dưỡng trong ruột non. Bên cạnh đó, các phẫu thuật cắt bỏ hoặc phẫu thuật đến các bộ phận ruột non cũng có thể dẫn đến thiếu hụt chất dinh dưỡng và thiếu máu;
  • Kinh nguyệt, gây ra sự mất mát các hồng cầu;
  • Mang thai, gây nguy cơ thiếu máu do thiếu sắt vì sắt dự trữ phải phục vụ cho khối lượng máu tăng lên cũng như là một nguồn hemoglobin cho thai nhi phát triển;
  • Một số dạng thiếu máu, chẳng hạn như thalassemia hoặc thiếu máu hồng cầu hình liềm bị di truyền;
  • Sự tiêu hủy các hồng cầu sớm hơn bình thường (có thể gây ra bởi các vấn đề hệ thống miễn dịch);
  • Vấn đề với tủy xương như u lympho, bệnh bạch cầu, loạn sản tủy, đa u tủy, hoặc thiếu máu bất sản;
  • Các bệnh lâu dài (mãn tính) như bệnh thận, ung thư, viêm loét đại tràng, hay viêm khớp dạng thấp mãn tính có thể dẫn đến sự thiếu hụt hồng cầu và làm cạn kiệt dự trữ sắt của cơ thể.
  • Các yếu tố khác như: tiền sử gia đình, tiền sử thiếu máu di truyền tiền sử nhiễm trùng, bệnh về máu và các rối loạn tự miễn, nghiện rượu, tiếp xúc với hóa chất độc hại, và sử dụng một số loại thuốc có thể ảnh hưởng đến sản xuất tế bào hồng cầu và dẫn đến thiếu máu.

Triệu chứng

Thiếu máu nhẹ thường không có triệu chứng rõ rệt. 

Ở mức độ khởi phát, bệnh thiếu máu gây nên một số biểu hiện:

  • Da xanh xao, niêm nhạt
  • Dễ ù tai, chóng mặt, hoa mắt, ngất…
  • Chán ăn, rối loạn tiêu hóa
  • Hồi hộp, nhịp tim nhanh, dễ mệt
  • Rối loạn nội tiết: nữ có thể vô kinh
Thiếu Máu Gây Cảm Giác Nhức đầu. Choáng Váng Cho Người Bệnh
Thiếu máu gây cảm giác nhức đầu. choáng váng cho người bệnh

Nếu thiếu máu nặng hơn, các triệu chứng có thể bao gồm:

  • Màu xanh ở lòng trắng của mắt;
  • Móng tay giòn;
  • Ham muốn ăn đá hoặc những thứ phi thực phẩm khác (pica);
  • Choáng váng nhẹ khi bạn đứng lên;
  • Màu da nhợt nhạt;
  • Khó thở;
  • Đau lưỡi;
Các Triệu Chứng Của Bệnh Thiếu Máu
Các triệu chứng của bệnh thiếu máu

Biến chứng

Nếu không điều trị, thiếu máu có thể gây ra nhiều biến chứng, bao gồm:

  • Mệt mỏi nghiêm trọng. 
  • Vấn đề về tim, dẫn đến tim đập nhanh hoặc không đều (rối loạn nhịp tim), thậm chí có thể dẫn đến suy tim sung huyết.
  • Tử vong với một số thiếu máu di truyền, chẳng hạn như thiếu máu hồng cầu hình liềm.

>>> Có thể bạn quan tâm: Bệnh Thiếu máu não

Chẩn đoán

Xét nghiệm cơ bản và có tính tham chiếu tốt nhất cho việc chẩn đoán bệnh thiếu máu là xét nghiệm máu toàn bộ (xét nghiệm công thức máu).

Xét nghiệm giúp kiểm tra các chỉ số máu, trong đó có các thông số liên quan đến hồng cầu.

Khi xét nghiệm cho thấy bạn đang trong tình trạng thiếu máu, bác sĩ có thể yêu cầu xét nghiệm thêm để xác định các nguyên nhân cơ bản. Ví dụ, thiếu máu do thiếu sắt có thể do chảy máu mãn tính từ các ổ loét, polyp đại tràng lành tính, ung thư đại tràng, khối u hoặc các vấn đề về thận.

Trong một số trường hợp, có thể cần thiết đánh giá một mẫu tủy xương để chẩn đoán thiếu máu.

Truyền Máu
Truyền máu cho bệnh nhân thiếu máu

Thông thường, bạn có thể điều trị và kiểm soát thiếu máu. Nếu bạn có dấu hiệu hoặc triệu chứng của thiếu máu, tìm kiếm chẩn đoán và điều trị kịp thời. Điều trị có thể làm tăng mức năng lượng và hoạt động của bạn, cải thiện chất lượng sống của bạn, và giúp bạn sống lâu hơn.

Nếu được điều trị thích hợp, nhiều loại thiếu máu là nhẹ và ngắn hạn. Tuy nhiên, tình trạng thiếu máu có thể nghiêm trọng, lâu dài, hoặc thậm chí gây tử vong khi nó được gây ra bởi một căn bệnh di truyền hoặc mãn tính hoặc chấn thương.

Nhiều loại bệnh thiếu máu không thể phòng ngừa được. Tuy nhiên, bạn có thể tránh thiếu máu do thiếu sắt và thiếu máu do thiếu vitamin bằng cách chọn một chế độ ăn uống bao gồm nhiều loại vitamin và các chất dinh dưỡng, bao gồm: Sắt, Folate, Vitamin B-12, Vitamin C…

Những Loại Thực Phẩm Tốt Cho Người Thiếu Máu
Những loại thực phẩm tốt cho người thiếu máu

Để nhận được tư vấn kỹ lưỡng hơn (HOÀN TOÀN MIỄN PHÍ), hãy liên hệ với Phòng khám BSGD Phú Đức!

——————————————————————

Logo Phu Duc 35 PHÒNG KHÁM ĐA KHOA PHÚ ĐỨC logo bài viết

ĐỊA CHỈ: 838 – 840 Nguyễn Chí Thanh, Phường 4, Quận 11, TP.HCM

Hot line HOTLINE: 0938.558.1330938.44.22.12

TỔNG ĐÀI: (028) 38 645 318

EMAIL: Pkbsgdphuduc@gmail.com

FACEBOOK: Phongkhamdakhoaphuduc

ĐẶT LỊCH KHÁM


Asian Doctor Woman Ok Sign Isolated White 40626634
Hotline
0938 558 133
https://cc.quickom.com/call/22531621238819839

Tổng đài QUICKOM

Tư vấn miễn phí
Gọi điện SMS